background img

CÁC PHƯƠNG PHÁP ĐIỀU TRỊ BỆNH PHỔI TẮC NGHẼN MẠN TÍNH

Để phòng tránh và điều trị, trước tiên ta phải tìm hiểu bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (Chronic Obstructive Pulmonary Disease – COPD) xảy ra như thế nào và do nguyên nhân gì?

Bệnh này là do tắc nghẽn hoặc tổn thương các mô trong phổi. Đây là loại tổn thương thường xảy ra khi bạn thường xuyên hít thở các chất kích thích trong một thời gian dài. Chất kích thích thường bao gồm:

  • Hút thuốc (hoặc hít khói thuốc do người khác hút) lâu dài gây ra khoảng 80% đến 90% các trường hợp mắc bệnh
  • Khói hóa chất hay sương
  • Bụi bặm
  • Ô nhiễm không khí trong nhà (như đốt các nhiên liệu trong quá trình sưởi hoặc nấu ăn)
  • Ô nhiễm không khí ngoài trời
  • Bụi nghề nghiệp và hóa chất
  • Nhiễm trùng đường hô hấp dưới thường xuyên khi còn nhỏ.

1. Những kỹ thuật y tế dùng để chẩn đoán bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính

Bởi vì bệnh COPD phát triển chậm, nên nó thường được chẩn đoán ở những người tuổi từ 40 trở lên. Bác sĩ sẽ chẩn đoán bệnh dựa trên các dấu hiệu và triệu chứng, bệnh sử và tiền căn gia đình và thói quen, môi trường sống của bạn, kết hợp với kết quả xét nghiệm.

  • Xét nghiệm chức năng phổi: xét nghiệm chức năng phổi sẽ đo lường lượng không khí bạn có thể thở vào và thở ra, bạn có thở khó không, và phổi của bạn có cung cấp oxy tốt cho cơ thể không.
  • Đo hô hấp kế: phương pháp này kiểm tra khả năng thở của bạn. Bạn sẽ hít một hơi sâu và sau đó thổi thật mạnh vào máy đo được gọi là hô hấp kế. Máy sẽ đo lượng không khí bạn thở ra và tốc độ thở ra nhanh như thế nào.
  • Chụp X-quang hay CT scan ngực: các xét nghiệm này tạo ra hình ảnh của các cấu trúc bên trong ngực của bạn, chẳng hạn như tim, phổi và mạch máu. Các hình ảnh có thể hiển thị các dấu hiệu của bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính.
  • Khí máu động mạch: xét nghiệm máu đo lường mức độ oxy trong máu của bạn sử dụng một mẫu máu lấy từ một động mạch. Các kết quả của xét nghiệm này có thể cho biết mức độ nặng của bệnh.

2. Những phương pháp điều trị phổi tắc nghẽn mạn tính

Hiện nay, không có cách chữa khỏi hoàn toàn bệnh COPD. Phương pháp tốt nhất để đối phó là phòng ngừa và làm giảm triệu chứng. Mục tiêu điều trị sẽ bao gồm:

  • Giảm các triệu chứng
  • Làm chậm tiến triển của bệnh
  • Cải thiện khả năng gắng sức
  • Ngăn ngừa và điều trị biến chứng.

a. Một số Bệnh viện thường điều trị theo giai đoạn được phân chia về mặt lâm sàng (GOLD 2003).

  1. Giai đoạn 0: Những cá thể mang những yếu tố nguy cơ của bệnh. Điều trị bằng cách tránh những yếu tố nguy cơ. Có thể tiêm phòng để giảm nguy cơ tiên phát như: Vacxin cúm, phế cầu (một loại vắc xin phòng chống dịch bệnh được gây ra bởi một loại vi khuẩn gọi là Streptococcuspneumoniae.
  2. Giai đoạn I: Ho mạn tính và khạc đàm. Những triệu chứng này có thể tồn tại rất nhiều năm trước khi có các dấu hiệu của giới hạn lưu thông khí và thường bệnh nhân không để ý những triệu chứng này. Điều trị giai đoạn này bằng thuốc giãn phế quản tác dụng ngắn.
  3. Giai đoạn II: Giai đoạn này bệnh nhân thường có triệu chứng khó thở khi gắng sức và đây là giai đoạn bệnh nhân thường được chẩn đoán là bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính. Đối với giai đoạn này điều trị đều đặn với một hay hơn thuốc giãn phế quản, tập luyện, Glucocorticosteroid khí dung nếu triệu chứng lâm sàng và chức năng hô hấp có đáp ứng.
  4. Giai đoạn III, IV: Triệu chứng khó thở ngày càng nặng thêm và xảy ra thường xuyên hơn kể cả khi nghỉ ngơi. Đây là giai đoạn có thể có những biến chứng. Giai đoạn III thường điều trị đều đặn với một hay nhiều hơn một loại thuốc giãn phế quản,tập luyện, Glucocorticosteroid khí dung nếu triệu chứng lâm sàng và chức năng hô hấp có đáp ứng, các đợt bộc phát cấp. Đối với giai đoạn IV cũng dùng biện pháp điều trị giống giai đoạn III, ngoài ra còn phải điều trị biến chứng và oxy liệu pháp lâu dài.

b. Phẫu thuật

Phẫu thuật thường là một phương sách cuối cùng cho những người có các triệu chứng nghiêm trọng không thể cải thiện bằng thuốc. Thông thường, phương pháp phẫu thuật được sử dụng đối với loại khí phế thũng, bao gồm cắt túi khí (là loại bỏ các túi khí trong phổi ) và phẫu thuật giảm thể tích phổi. Ghép phổi có thể là một lựa chọn cho những người bị phổi tắc nghẽn mạn tính rất nặng.

c. Phương pháp điều trị bằng đông y

Người ta nói “có bệnh vái tứ phương”. Vì vậy một số trường hợp không thể giải quyết bằng y học hiện đại. Bệnh nhân chuyển sang dùng thuốc đông y. Cũng có một số trường hợp khỏi bệnh. Nhưng nguyên nhân khỏi bệnh thì chưa được xác minh bằng khoa học, cũng chưa chỉ rõ được thành phần nào trong thuốc đông y có thể chữa khỏi bệnh hay do yếu tố cơ thể, sức đề kháng…? Nên cũng cần xác minh làm rõ khi chúng ta dùng thuốc đông y là một phương pháp chữa bệnh.

d. Xu hướng hiện nay

Hiện nay người ta có thể hỗ trợ điều trị bệnh bằng thực phẩm, và một số phương pháp ứng dụng tế bào gốc trong điều trị bệnh.

3. Cách phòng bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính

  • Nâng cao nhận thức toàn cầu của bệnh không lây nhiễm.
  • Tạo môi trường lành mạnh hơn, đặc biệt là đối với người nghèo và những hoàn cảnh khó khăn.
  • Ngăn ngừa các yếu tố nguy cơ của bệnh không lây nhiễm, chẳng hạn như sử dụng thuốc lá, chế độ ăn uống không lành mạnh và ít vận động.
  • Ngăn chặn tử vong sớm và tàn tật.

4. Bạn cần làm gì khi đã mắc bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính

a. Bỏ hút thuốc và tránh các chất kích thích phổi

  • Hút thuốc lá là nguyên nhân hàng đầu của bệnh này, vì vậy hãy bỏ thuốc nếu bạn đang hút thuốc lá.
  • Cố gắng tránh các chất kích thích phổi có thể góp phần gây ra COPD. Ví dụ như khói thuốc lá, ô nhiễm không khí, hơi hóa chất, bụi.
  • Tránh những chất kích thích trong nhà của bạn. Nếu nhà bạn được sơn hoặc phun thuốc diệt côn trùng, bạn nên tránh ở trong nhà một thời gian.
  • Nên đóng cửa sổ nhà (nếu có thể) khi có nhiều ô nhiễm không khí hoặc bụi bên ngoài.

b. Khám sức khỏe thường xuyên

  • Điều quan trọng là bạn phải tái khám đúng hẹn và đầy đủ. Mang tất cả các loại thuốc của bạn theo. Hãy nhớ lấy thuốc trước khi sử dụng hết số thuốc trước đó. Mang theo danh sách tất cả các loại thuốc bạn đang dùng khi đi tái khám.
  • Hãy hỏi bác sĩ về việc liệu bạn có cần tiêm vắc xin ngừa cúm và viêm phổi không. Ngoài ra, yêu cầu bác sĩ kiểm tra các bệnh khác có thể do phổi tắc nghẽn mạn tính gây ra, chẳng hạn như bệnh tim, ung thư phổi và viêm phổi.

c. Làm giảm triệu chứng của bệnh

  • Bạn cần có chế độ ăn uống hợp lý và đầy đủ calo, bởi vì khi mắc bệnh này, bạn có thể gặp khó khăn khi ăn.
  • Tích cực hoạt động bằng cách thường xuyên tập thể dục. Hoạt động thể chất có thể tăng cường cơ bắp, giúp bạn thở dễ dàng hơn và cải thiện sức khỏe tổng thể của bạn. Nhưng trước hết, bạn nên nói chuyện với bác sĩ về các bài tập thể dục an toàn cho bạn.
  • Đặt những thứ bạn cần ở những nơi dễ lấy.
  • Hãy sắp xếp các vật dụng sinh hoạt hằng ngày cũng như phòng của bạn để phải tránh leo cầu thang hằng ngày.
  • Nên sử dụng những loại quần áo rộng và giày dép dễ dàng mang vào và rút ra.
  • Tùy thuộc vào mức độ nghiêm trọng bệnh của bạn, bạn có thể nhờ gia đình và bạn bè để được giúp đỡ với những công việc hàng ngày.

d. Chuẩn bị cho trường hợp khẩn cấp

  • Giữ số điện thoại của các bác sĩ, bệnh viện và một ai đó có thể đưa bạn đi khám ngay khi có dấu hiệu bệnh trở nặng.
  • Gọi cho bác sĩ nếu bạn nhận thấy rằng các triệu chứng của bạn đang xấu đi hoặc nếu bạn có dấu hiệu của một nhiễm trùng như sốt.

Nguồn: Ban biên tập NAVITA

Tham khảo
1. https://www.hoanmycuulong.com/xu-tri-benh-phoi-tac-nghen-man-tinh-o-cong-dong.html

2. Review of Medical Physiology 21st ed. Ganong – Nhà xuất bản: LANG

3.https://vi.wikipedia.org/wiki/B%E1%BB%87nh_ph%E1%BB%95i_t%E1%BA%AFc_ngh%E1%BA%BDn_m%E1%BA%A1n_t%C3%ADnh

4. Chronic Obstructive Pulmonary Disease (COPD) http://www.cdc.gov/copd/index.html

5. Chronic Obstructive Pulmonary Disease (COPD) http://www.who.int/mediacentre/factsheets/fs315/en/

Tags Related
You may also like
Comments

Comments are closed.